Nhật Bản khuyến khích tạo điều kiện để nam giới nghỉ phép chăm con
Nhật Bản đang khuyến khích các doanh nghiệp tạo ra một môi trường làm việc mà cả nam giới và phụ nữ đều có thể cân bằng giữa công việc và vai trò chăm sóc con cái và gia đình. Đáp lại kỳ vọng, tỷ lệ nam giới Nhật Bản nghỉ phép ở nhà chăm con đã vượt mốc 50% trong năm qua.
Nhưng thời nay, ngày càng nhiều phụ nữ tham gia lực lượng lao động và cũng giữ vai trò đóng góp kinh tế trong gia đình. Việc tập trung trách nhiệm nuôi dạy con lên vai phụ nữ được xem là yếu tố góp phần gây ra sự cô lập và trầm cảm sau sinh ở các bà mẹ, đồng thời cản trở những mục tiêu sự nghiệp và hạn chế cơ hội tăng thu nhập, khiến nhiều người không còn muốn sinh con.
Một nguyên nhân khác nữa ảnh hưởng đến quyết định không sinh con chính là môi trường làm việc ở nhiều doanh nghiệp chưa thật sự tạo điều kiện thuận lợi để người lao động - cả phụ nữ và nam giới - đều có thể cân bằng giữa công việc và vai trò chăm sóc con cái và gia đình.
Vì vậy mà từ lâu, Chính phủ Nhật Bản đã khuyến khích các doanh nghiệp tạo điều kiện để lao động nam có thời gian thực hiện trách nhiệm chăm sóc gia đình, đồng thời khuyến khích nam giới chủ động cùng tham gia việc nhà. Và một dấu hiệu tích cực gần đây cho thấy, ngày càng nhiều nam giới Nhật Bản xin nghỉ phép để ở nhà chăm con.
Hơn 50% lao động nam giới xin nghỉ phép để chăm con
Theo khảo sát năm tài chính 2025, 50,9% lao động nam có con đã sử dụng chế độ nghỉ phép chăm con, tăng đáng kể so với những năm trước và đạt đúng mục tiêu mà chính phủ Nhật Bản đề ra.
Những thay đổi này một phần xuất phát từ cách nhìn nhận về gia đình và công việc của thế hệ trẻ ngày nay. Trong một khảo sát về nhận thức của người trẻ do Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản thực hiện, khoảng 40% người trưởng thành đang đi làm và có con cho biết họ muốn chia sẻ việc nhà và chăm con một cách bình đẳng với vợ/chồng.
Bên cạnh đó, nhiều chính sách hỗ trợ được triển khai trong những năm gần đây cũng góp phần vào sự thay đổi đó. Trong đó có quy định yêu cầu doanh nghiệp thông báo, xác nhận và đáp ứng nhu cầu nghỉ phép chăm con của người lao động; song song với chế độ hỗ trợ thu nhập thuận lợi cho việc nghỉ phép chăm con, nhất là giai đoạn sau sinh.
Để khuyến khích nam giới nghỉ phép, Chính phủ Nhật Bản đã tăng trợ cấp cho những người chồng nghỉ phép cùng thời điểm với vợ ngay sau khi sinh con. Về phía doanh nghiệp, một số địa phương như thành phố Tsukuba, tỉnh Ibaraki đã đưa ra chính sách hỗ trợ tiền cho các doanh nghiệp nào tạo điều kiện cho nhân viên nam nghỉ phép chăm con.
Thay đổi môi trường làm việc để cha mẹ có thể cùng chăm con
Để việc chăm sóc con trở nên dễ dàng phần nào hơn cho cha mẹ, một trong những vấn đề cần giải quyết là thời gian làm việc kéo dài và tăng ca thường xuyên tại Nhật.
Một bài xã luận trên tờ Mainichi nêu đề xuất rằng: các doanh nghiệp cần rà soát lại quy trình, loại bỏ những công việc không cần thiết và nâng cao hiệu quả làm việc, trong đó có thể tận dụng các công cụ như AI. Khi này hiệu suất công việc sẽ cao hơn và người lao động cũng không cần đánh đổi giữa công việc và thời gian cho gia đình.
Việc chuẩn hóa quy trình cũng giúp công việc không bị đình trệ khi một nhân viên nghỉ dài ngày, thay vì phụ thuộc quá nhiều vào một cá nhân.
Bên cạnh đó, điều quan trọng là không để người lao động - cả nam lẫn nữ - bị “trừ điểm” trong sự nghiệp chỉ vì đã dành thời gian chăm con. Khi nhân viên trở lại làm việc, năng lực và kết quả của nhân viên cần được đánh giá một cách công bằng, đồng thời vẫn để họ có cơ hội đảm nhận những công việc đúng với năng lực của họ.
Không chỉ vậy, ngày nay ngày càng nhiều người trẻ coi trọng một môi trường làm việc cho phép mình cân bằng giữa công việc và đời sống cá nhân. Khi nhân viên cảm thấy công việc có thể song hành với cuộc sống gia đình, họ sẽ muốn gắn bó lâu dài với công ty. Vì vậy, có thể nói việc hỗ trợ và tạo điều kiện cho họ là cách tốt nhất mà một doanh nghiệp có thể làm để đầu tư và phát triển nguồn nhân lực của họ.
kilala.vn
Đăng nhập tài khoản để bình luận