Những kiểu người mà bạn có thể gặp trong giới văn phòng Nhật Bản

Với bất kỳ ai đã từng làm qua công việc văn phòng đều có thể thấy, giới công sở như một xã hội thu nhỏ. Tại đây, bạn có thể gặp đủ kiểu người: từ những người tốt bụng tử tế, cấp trên siêu giỏi, hoặc những nhân viên bình thường cần mẫn cho đến các “cao thủ nịnh sếp”. Trong giới công sở Nhật Bản, người ta đã liệt kê ra những kiểu nhân viên văn phòng điển hình và gắn với một số biệt danh thú vị. Cùng điểm qua 10 kiểu nhân viên mà bạn có thể gặp khi bắt đầu cuộc sống nơi công sở của mình nhé!

Elite Shudan - Nhóm tinh hoa xã hội

Trong bất kỳ công ty nào cũng có những nhân viên xuất chúng, được gọi là những người thuộc nhóm tinh hoa - Elite Shudan (エリート集団). Họ có thể xuất thân từ các trường đại học danh tiếng, hoặc có năng lực thực chiến và kinh nghiệm dày dạn, thường nắm giữ những vị trí quan trọng và được xem là lực lượng nòng cốt của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, đi cùng với trách nhiệm là áp lực rất lớn. Nhiều người dành phần lớn thời gian cho công việc, đánh đổi sức khỏe và đời sống cá nhân để theo đuổi sự nghiệp. Vì vậy, họ cũng dễ có nguy cơ trở thành một phần của hiện tượng Karoshi (過労死) - "tử vong vì làm việc quá sức" - một “quốc nạn” nan giải tại Nhật Bản.

Nure-ochiba Zoku - Những người “sống trong quá khứ”

Nure-ochiba (濡れ落ち葉) nghĩa đen dùng để chỉ những chiếc lá ướt rụng xuống và bám chặt vào mặt đất. Mượn hình ảnh đó, thuật ngữ Nure-ochiba Zoku trong giới công sở Nhật dùng để chỉ những người luôn bám chặt lấy “hào quang trong quá khứ”. Họ luôn nhắc về những thành tích thời còn đi học, hay những thành công xưa cũ như một cách để trốn tránh sự “bình thường” của họ trong thời điểm hiện tại.

Madogiwa-zoku - Những “nhân viên bên cửa sổ”

Trong tiếng Nhật, Madogiwa-zoku (窓ぎわ族) hay “những người bên cửa sổ" dùng để chỉ những nhân viên không còn được trọng dụng trong công ty, được giao việc rất ít hoặc thậm chí là không cần làm gì. Họ thường chỉ ngồi bên cửa sổ, giết thời gian bằng cách đọc báo, nhìn ra ngoài.

Khái niệm này xuất hiện trong thời kỳ doanh nghiệp Nhật Bản còn duy trì chế độ việc làm trọn đời. Thay vì sa thải nhân viên lâu năm, công ty lựa chọn cách “cô lập” họ khỏi guồng quay hoạt động của doanh nghiệp như một lời nhắn ngầm rằng vai trò của họ tại công ty đã đi đến hồi kết.

Inemuri-zoku - Người hay ngủ gật

Tại nơi công sở ở Nhật, đôi khi bạn sẽ bắt gặp hình ảnh một nhân viên đang ngồi ngủ gật trong giờ làm mà không bị ai la mắng hay đánh giá là lười biếng. Ngược lại, đôi lúc đó còn được xem là dấu hiệu cho thấy họ đã làm việc chăm chỉ đến mức kiệt sức, được gọi là hiện tượng Inemuri (居眠り). Dần dần, nhiều người bắt đầu “giả vờ ngủ gật” để thể hiện với cấp trên rằng mình đã rất chăm chỉ và đang làm rất nhiều việc cho công ty. Và họ được gọi với cái tên đầy châm biếm là Inemuri-zoku (居眠り族) - những kẻ thích “ngủ gật”.

Dobunezumi-zoku - Những “chú chuột” chăm chỉ

Đây là biệt danh dùng để mô tả những nhân viên văn phòng bình thường, trong những bộ đồng phục đơn điệu quen thuộc, làm những công việc lặp đi lặp lại và hòa lẫn trong tập thể đến mức khó phân biệt. Họ là những bánh răng cần thiết để vận hành cỗ máy doanh nghiệp. Song vì công việc văn phòng nhàm chán lặp đi lặp lại trông như một vòng luẩn quẩn “rat race”, nên họ được gọi là Dobunezumi-zoku (ドブネズミ族) - “bộ tộc chuột” chăm chỉ.

Chú thích: Rat race, hay “cuộc đua chuột”, là thuật ngữ dùng để chỉ cuộc sống hiện đại nơi phần lớn người lao động mắc kẹt trong vòng xoay cơm áo gạo tiền mà tương lai chẳng đi đến đâu.

dobunezumi-zoku — Ảnh minh họa: Insight Guides

Hodohodo-zoku - “Làm vừa đủ là được”

Hodohodo (ほどほど) có nghĩa là vừa phải hoặc vừa đủ. Đây là những nhân viên không quá quan tâm đến việc thăng chức hay tăng lương nhưng đi kèm gia tăng trách nhiệm. Họ chấp nhận một công việc bình thường, một vị trí ổn định để đổi lấy sự thoải mái và thời gian dành cho bản thân, gia đình và các sở thích cá nhân. Đây cũng là lối sống đề cao “work-life balance” - cân bằng giữa công việc và đời sống cá nhân - rất được giới văn phòng mà đặc biệt là giới trẻ ủng hộ hiện nay. Dù vậy thì cũng có không ít ý kiến đánh giá nhóm nhân viên này thiếu động lực và không góp phần cho sự phát triển của doanh nghiệp.

Gomasuri-zoku - Những kẻ “nịnh thần"

Dù nơi có nơi không, nơi nhiều nơi ít, tùy vào môi trường làm việc, nhưng không thể thiếu trong bức tranh văn phòng là Gomasuri-zoku (ごますり族). Trong tiếng Nhật, Gomasuri dùng để chỉ những kẻ nịnh hót hay người thích a dua.

Nhìn về mặt tích cực, những nhân viên này nổi tiếng với khả năng kiểm soát cảm xúc, giỏi làm hài lòng cấp trên và có khả năng giao tiếp khá tốt. Đây cũng là một lợi thế trong chiến lược thăng tiến công việc của họ. Tuy nhiên nếu người đó chỉ giỏi “nói lời hay” mà không “làm việc tốt” thì cũng khá là gây khó chịu với những người chăm chỉ và có năng lực.

Chicchai Ningen - Hội “xấu tính” hay "buôn dưa lê"

Chicchai Ningen (ちっちゃい人間) là từ lóng dùng để chỉ những người có tính cách nhỏ mọn, hẹp hòi. Hội này thường được mô tả là hay đi buôn chuyện, thích nghe và phát tán tin đồn, thường xuyên soi xét và đánh giá người khác nhưng bản thân lại rất dễ tự ái khi bị ai đó góp ý. Kiểu người này khá phổ biến ở nhiều môi trường làm việc trên thế giới, vì vậy mà giới văn phòng Nhật Bản cũng đưa họ vào "từ điển công sở" của mình.

Uragirimono - “Rắn độc” nơi công sở

Uragirimono (裏切り者), hay "kẻ phản bội" là nhóm nguy hiểm nhất mà bất kỳ ai làm trong giới văn phòng đều phải kiêng dè. Họ là những người khá “hai mặt”, giây trước có thể cười nói vui vẻ với bạn nhưng giây sau có thể “đâm sau lưng” bạn. Nghiêm trọng hơn, từ này còn dùng để chỉ những người đã quay lưng phản bội đồng nghiệp hoặc chính doanh nghiệp mà họ đang làm việc, chẳng hạn như tiết lộ thông tin cho phía đối thủ, cướp công đồng nghiệp hoặc ngấm ngầm hạ bệ cấp trên. Trong xã hội vốn đề cao tinh thần tập thể và lòng trung thành như Nhật Bản, đây là hội dễ bị “tẩy chay” bởi cả đồng nghiệp lẫn tổ chức, doanh nghiệp.

Datsusara - Nhóm “tôi đi khởi nghiệp đây”

Công việc văn phòng có thể hơi nhàm chán với một số người, vì vậy đôi khi bạn sẽ phải tham dự một vài buổi tiệc chia tay với các đồng nghiệp thuộc hội Datsusara (脱サラ), được ghép từ 脱 - datsu, nghĩa là “thoát ra” và サラリーマン - salaryman, nghĩa là “người làm công ăn lương”.

Họ là những người quyết định nghỉ việc, rời bỏ cuộc sống nhân viên văn phòng để khởi nghiệp hoặc theo đuổi đam mê riêng. Đây cũng là xu hướng của nhiều người trẻ hiện nay, theo đuổi sự tự do khỏi cuộc sống 8 tiếng trên văn phòng. Tuy nhiên, khởi nghiệp chưa bao giờ là lựa chọn dễ dàng, nó đi kèm với nhiều rủi ro và đặc biệt là cần một nguồn tài chính đủ vững chãi. Vì vậy, hãy cân nhắc kỹ nếu bạn cũng đang thuộc hội Datsusara nơi công sở nhé!

kilala.vn

Nguồn: Tabi Labo, Introvert Japan