Josei no Kyujitsu: Cuộc đình công của phụ nữ Nhật để giành lại quyền bình đẳng
Trong tháng 3/2026, hàng trăm sự kiện thuộc chiến dịch “Ngày nghỉ của Phụ nữ” (女性の休日) đã được tổ chức trên khắp Nhật Bản. Nhiều người phụ nữ xuống đường cầm băng rôn kêu gọi một ngày nghỉ để giải phóng chính mình khỏi áp lực cân bằng công việc, việc nhà và việc chăm sóc con cái, gia đình.
Không chỉ riêng Nhật Bản, tại các quốc gia châu Á, việc coi sóc nhà cửa, dọn dẹp và chăm sóc con cái, gia đình thường bị gán là trách nhiệm của riêng mình phụ nữ. Điều này xuất phát từ xu hướng phân chia trách nhiệm gia đình vào thời xưa, khi nam giới đảm nhiệm việc ra ngoài xây dựng kinh tế cho gia đình, còn phụ nữ ở nhà đảm nhiệm việc nội trợ, tạo ra một cán cân trách nhiệm cân bằng cho cả hai giới. Nhưng ở thời nay, dù phụ nữ đã có thể cùng gánh vác kinh tế thì họ vẫn phải đồng thời đảm nhiệm phần lớn việc nhà và chăm sóc con cái.
Năm 1975, phụ nữ Iceland đã đồng loạt đình công và từ chối làm việc nội trợ để phản đối sự chênh lệch thu nhập và những bất bình đẳng về giới trong xã hội. Việc này đã thúc đẩy những cải cách sâu rộng và đưa Iceland trở thành một trong những quốc gia đứng đầu về bình đẳng giới.
Hơn nửa thế kỷ sau, phụ nữ Nhật Bản - quốc gia đứng thứ 118/148 trong bảng xếp hạng khoảng cách giới toàn cầu - quyết định làm điều tương tự để thay đổi thực trạng bất bình đẳng giới vẫn còn đang tồn tại dai dẳng trong xã hội này.
Tại thành phố Utsunomiya, khoảng 80 người đã xuống đường cầm băng rôn với khẩu hiệu khác nhau nhằm kêu gọi một "ngày nghỉ ngơi dành cho phụ nữ". Trong tuần lễ ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, hơn 200 sự kiện tương tự đã được tổ chức trên toàn Nhật Bản.
Đặc biệt, nhiều nam giới cũng tham gia vào những sự kiện này. Trong số người tham gia, có một nam nhân viên công chức 46 tuổi chia sẻ: “Tôi đã để vợ gánh hết việc nhà và chăm con, dù cô ấy cũng đi làm toàn thời gian. Và tôi muốn thay đổi điều đó."
Không chỉ trong gia đình, bất bình đẳng giới còn thể hiện rõ trong môi trường làm việc tại Nhật. Nhiều phụ nữ cho biết họ phải gặp nhiều thách thức hơn để lên được cùng một vị trí so với nam giới.
Một số báo cáo của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) cũng cho thấy rằng phụ nữ thường bị hạn chế cơ hội về mặt công việc hơn so với nam giới. Một trong số những nguyên nhân chính là vì chế độ thai sản và nhu cầu cân bằng thời gian giữa công việc và chăm sóc gia đình của lao động nữ thường bất lợi cho doanh nghiệp.
Một nữ nhân viên 47 tuổi cho biết sau khi sinh con và quay lại nơi làm việc, cô bị cách chức vị trí quản lý và bị đưa vào lộ trình công việc dành cho phụ nữ có con (mommy track) - thường bị hạn chế về cơ hội thăng tiến.
Trong một hội thảo trực tuyến về tương lai công việc diễn ra cùng ngày, nhiều chuyên gia cho rằng cần nhiều cải cách ở cấp hệ thống để đạt được bình đẳng giới trong công việc.
Komuro Yoshie, Chủ tịch công ty tư vấn Work-Life Balance, cho biết các doanh nghiệp áp dụng biện pháp giảm làm thêm giờ đã ghi nhận sự gia tăng số lượng nữ quản lý, số nam giới nghỉ phép để chăm con cũng nhiều hơn và hiệu quả kinh doanh cũng được cải thiện.
Bà cũng nhấn mạnh rằng ở nhiều quốc gia, luật pháp đã hỗ trợ giảm giờ làm cho cả hai vợ chồng, tạo điều kiện để họ cùng chia sẻ việc chăm sóc con cái. “Trong khi đó, tại Nhật Bản, phụ nữ vẫn phải cố gắng đáp ứng văn hóa làm việc kéo dài. Đã đến lúc chúng ta cần thay đổi cách làm việc để thúc đẩy một xã hội công bằng về cơ hội, công việc và trách nhiệm gia đình cho cả hai giới,” bà khẳng định.
kilala.vn
Nguồn: Kyodo News
Đăng nhập tài khoản để bình luận