GS.TS Furuta Motoo với nửa thế kỷ đóng góp tri thức cho giáo dục Việt Nam

Sau 10 năm dẫn dắt Trường Đại học Việt Nhật (2016 - 2026), GS.TS Furuta Motoo chính thức kết thúc nhiệm kỳ Hiệu trưởng, nhưng bắt đầu vai trò mới trong hành trình gắn bó với Việt Nam.

Phát biểu tại Tại Lễ tri ân GS.TS Furuta Motoo – Hiệu trưởng đầu của Trường Đại học Việt Nhật, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam - Ito Naoki ghi nhận những đóng góp to lớn của Giáo sư trên cương vị Hiệu trưởng Trường Đại học Việt Nhật. Những năm qua, trường không ngừng mở rộng các hoạt động đào tạo và nghiên cứu học thuật, trở thành cơ sở giáo dục đại học với tổng quy mô gần 2.000 người học ở cả 3 bậc đại học, thạc sĩ và tiến sĩ.

giao-su — GS.TS Furuta Motoo phát biểu tại Lễ tri ân. Ảnh: Trường Đại học Việt Nhật - 日越大学

Trong bài giảng cuối cùng trên cương vị Hiệu trưởng với chủ đề “Con đường nghiên cứu Việt Nam hơn 50 năm của tôi: Từ quá khứ đến tương lai”, Giáo sư Furuta Motoo nhấn mạnh sự chuyển dịch của ngành Việt Nam học tại Nhật Bản: từ nghiên cứu dựa trên tư liệu gián tiếp sang tiếp cận bằng tiếng Việt, gắn với trải nghiệm thực địa và đời sống xã hội.

Ông cho biết từng tiếp cận Việt Nam như một "trung tâm" để hiểu thế giới, nhưng sau thời gian sống lâu dài, ông nhận ra cần nhìn Việt Nam trong cả bối cảnh quốc tế lẫn những đặc trưng rất riêng. Từ góc nhìn lịch sử, chiến tranh đến giai đoạn đổi mới hội nhập, ông nhận thấy sự chuyển biến mạnh mẽ của Việt Nam trong khu vực và toàn cầu.

Với vai trò là hiệu trưởng nước ngoài đầu tiên của Đại học Quốc gia Hà Nội, bài giảng cũng đề cập đến sự phát triển của giáo dục đại học Việt Nam, trong đó có vai trò của Đại học Quốc gia Hà Nội trong thúc đẩy nghiên cứu, quốc tế hóa và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Bài giảng cũng gửi gắm thông điệp về tầm quan trọng của hợp tác quốc tế trong giáo dục đại học - yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng nghiên cứu và đào tạo. Ông đã truyền cảm hứng cho thế hệ học giả trẻ tiếp tục theo đuổi con đường nghiên cứu Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa và khẳng định vị thế ngày càng cao của Việt Nam trong nghiên cứu quốc tế.

GS.TS Furuta Motoo nhận kỷ niệm chương. Ảnh: Trường Đại học Việt Nhật - 日越大学

Cũng trong khuôn khổ buổi lễ, Giáo sư Furuta Motoo đón nhận kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội” sau 10 năm đồng hành xây dựng và phát triển giáo dục khai phóng tại Trường Đại học Việt Nhật.

Kỷ niệm chương được PGS.TS Phạm Bảo Sơn - Phó Giám đốc ĐHQGHN trao tặng. “Trải qua hơn mười năm gắn bó và cống hiến, thầy đã dành trọn tâm huyết, trí tuệ và trách nhiệm cho sự nghiệp xây dựng và phát triển Trường Đại học Việt Nhật nói riêng, cũng như ĐHQGHN nói chung. Dưới sự dẫn đường của thầy, trường đã từng bước hình thành nền tảng vững chắc, định hình bản sắc học thuật và tạo dựng tiền đề quan trọng cho sự phát triển trong các giai đoạn tiếp theo. Một bài giảng khép lại, một nhiệm kỳ hoàn thành. Nhưng những giá trị, dấu ấn tốt đẹp được hun đúc từ tâm huyết của thầy sẽ tiếp tục lan tỏa, truyền cảm hứng cho các thế hệ cán bộ, giảng viên, sinh viên mai sau”, Phó Giám đốc ĐHQGHN khẳng định.

Chia sẻ về mối duyên của mình với Việt Nam, giáo sư cho biết ông trở thành sinh viên Đại học Tokyo khi cuộc kháng chiến chống Mỹ của nhân dân Việt Nam ở thời điểm ác liệt nhất. Với ông, dường như cả thế giới khi đó đang chuyển động xoay quanh trung tâm là Việt Nam. Sau đó ông tốt nghiệp cử nhân năm 1974, lấy bằng tiến sĩ năm 1990. Ông thành thạo tiếng Việt, là nhà nghiên cứu Việt Nam học hàng đầu tại Nhật Bản.

giao-su1 — GS.TS Furuta Motoo tại góc làm việc quen thuộc. Ảnh: Báo CAND

Năm 2016, ông đến Việt Nam, làm Hiệu trưởng Trường Đại học Việt Nhật, trở thành hiệu trưởng người nước ngoài đầu tiên của một trường thành viên thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội. Ông có nhiều đóng góp trong việc tạo dựng môi trường học tập quốc tế, mở rộng cơ hội trao đổi học thuật và học bổng cho sinh viên.

Suốt một thập kỷ, dưới sự dẫn dắt của ông, Trường Đại học Việt Nhật đã định hình bản sắc học thuật, phát triển các chương trình đào tạo theo chuẩn quốc tế, đồng thời thúc đẩy nghiên cứu gắn với thực tiễn. Năm 2025, trường đạt chứng nhận kiểm định chất lượng quốc tế IJAS từ Hiệp hội Kiểm định các Trường Đại học Nhật Bản (JUAA), đây là Trường Đại học Việt Nam đầu tiên ở Việt Nam đạt kiểm định này.

Không chỉ nghiên cứu, giáo sư còn làm việc và sử dụng thành thạo tiếng Việt trong giảng dạy cũng như đời sống. Những trải nghiệm đó được chắt lọc trong nhiều công trình, trong đó có cuốn Việt Nam – Một góc nhìn từ Nhật Bản (2025), như một cách kể lại Việt Nam bằng góc nhìn vừa khách quan, vừa giàu tình cảm.

Chặng đường của Giáo sư Furuta Motoo với Trường Đại học Việt Nhật khép lại, nhưng ông vẫn sẽ tiếp tục con đường của mình để kể về Việt Nam với thế giới và đưa thế giới đến gần hơn với Việt Nam.

kilala.vn

Nguồn: Tổng hợp