Hiệu trưởng ở Kyoto tự chi 17 triệu yên trả thay các khoản phí còn nợ của phụ huynh

Một số phụ huynh thậm chí không nghe máy, nhiều người vẫn tiếp tục không thanh toán dù đã được nhắc nhở nhiều lần. Ngay cả khi ban giám hiệu đã thu hồi xong những khoản nợ cũ, các trường hợp mới tương tự lại phát sinh.

Tại một số trường, ban giám hiệu đôi khi phải tự bỏ tiền túi bù vào các khoản chưa thu được, hoặc các nhà cung cấp vật tư cho nhà trường đôi khi phải chịu thiệt một chút. 

Phó giáo sư Fukushima Shoko, thuộc chuyên ngành quản lý giáo dục tại Viện Công nghệ Chiba, cho rằng vị hiệu trưởng ở Kizugawa phải chịu trách nhiệm giám sát tài chính, nhưng chính quyền thành phố cũng cần xem xét vai trò của mình. Theo bà, nếu các hiệu trưởng trước đây đều không phát hiện khoản thiếu hụt, điều đó có thể cho thấy công tác đào tạo đội ngũ quản lý trường học chưa hiệu quả.

Một khảo sát do PGS. Fukushima thực hiện năm 2023 cũng cho thấy, trong năm tài chính 2022, có 2,4% trong số 1.034 nhân viên tại các trường tiểu học và THCS công lập từng dùng tiền cá nhân để bù vào những khoản phí chưa thu được. Tỷ lệ này đặc biệt cao ở nhóm nhân sự làm công tác quản lý. 

Chuyển trách nhiệm thu phí sang chính quyền địa phương

Một nguyên nhân của tình trạng trên là cơ chế kế toán riêng tại từng trường, theo đó nhà trường tự thu và quản lý các khoản tiền ăn trưa, phí tài liệu học tập cùng những khoản chi khác. PGS. Fukushima nhận định khi không thể thu hồi tiền, trường học không có nguồn tiền khác để bù đắp, vì vậy nhân viên thường phải tự bỏ tiền túi để bù vào. 

Bà đề xuất chuyển việc thu phí sang tài khoản do chính quyền địa phương quản lý, đồng thời xây dựng quy trình thu hồi nợ rõ ràng và bố trí ngân sách để bù đắp những khoản không thể thu được. 

Tại Nhật Bản, nhiều địa phương cũng đang từng bước chuyển sang cơ chế kế toán công, trong đó chính quyền trực tiếp quản lý nguồn tiền và thu phí từ phụ huynh. Tháng 4/2025, Bộ Giáo dục Nhật Bản đã kêu gọi các địa phương áp dụng biện pháp này nhằm giảm tải công việc cho trường học. Khảo sát của Bộ vào tháng 9 cùng năm cho thấy 45,2% chính quyền địa phương đã triển khai các biện pháp giảm gánh nặng cho nhà trường.

Thành phố Nishinomiya, tỉnh Hyogo, đã chuyển việc thu tiền ăn trưa của học sinh sang cơ chế kế toán công từ năm 2013. Sau đó, đã có trường hợp phụ huynh không thực hiện nghĩa vụ tài chính bị tòa án ban hành lệnh thanh toán và kê biên tiền gửi ngân hàng. Về phía trường hợp ở Kizugawa, thành phố cũng dự kiến chuyển việc thu tiền ăn trưa tại trường học sang cơ chế kế toán công từ năm tài chính tiếp theo. 

kilala.vn